Blues is veel meer dan alleen een muziekstijl; het is de basis van bijna alles wat we vandaag de dag op de radio horen. Van de rauwe klanken uit de Mississippi Delta tot aan de rockconcerten in volle stadions, de blues ligt aan de wieg van de moderne popmuziek.
▶Inhoudsopgave
- Robert Johnson: De man die een legende werd
- John Lee Hooker: De koning van de groove
- Howlin’ Wolf: De stem van de aarde
- Muddy Waters: De vader van de Chicago Blues
- B.B. King: De koning van de blues
- Buddy Guy: De levende legende
- Jimi Hendrix: De revolutionairen
- Eric Clapton: De multi-talent
- Stevie Ray Vaughan: De blues revivalist
- Bessie Smith: De keizerin van de blues
- Albert Collins: De Ice Man
- Albert King: De Velvet Bulldozer
- Veelgestelde vragen
Maar wie zijn nu de echte helden achter deze sound? In dit artikel duiken we in het leven en de muziek van de allergrootste bluesgitaristen. Dit zijn de namen die je moet kennen, de artiesten die de gitaar hebben gevormd tot wat het vandaag is.
Robert Johnson: De man die een legende werd
Je kunt niet praten over blues zonder Robert Johnson te noemen. Geboren in 1911 in Mississippi en overleden op slechts 27-jarige leeftijd in 1938, is zijn leven gehuld in mysterie.
Het beroemde verhaal gaat dat hij op een kruispunt in Clarksdale een deal sloot met de duivel om zijn gitaarvaardigheden te krijgen. Of dit waar is, weten we niet, maar wat wel zeker is, is dat zijn invloed enorm is.
Zijn opnames, gemaakt in slechts twee dagen verspreid over drie jaar, zijn heilig voor muziekliefhebbers. Johnson was een meester in de "fingerstyle" techniek, waarbij je alle partijen tegelijk speelt: bas, akkoorden en melodie. Zijn nummers zoals "Cross Road Blues" en "Sweet Home Chicago" zijn nog steeds overal te horen. Hij staat niet voor niets op nummer 5 in de lijst van de 100 Greatest Guitarists aller tijden van Rolling Stone magazine. Zijn korte leven zorgde voor een mythische status die nog steeds bestaat.
John Lee Hooker: De koning van de groove
John Lee Hooker, geboren in 1912 en overleden in 2000, had een heel eigen geluid. Zijn muziek was zwaar, trager en had een diepe, hypnotiserende groove.
Hij werd wel de "Talking Blues" meester genoemd, omdat hij zijn zang vaak onderbrak met praten en grappen. Zijn beroemde nummer "Boogie Chillen" uit 1948 was een van de eerste elektrische blueshits. Hooker speelde zelden volgens de regels.
Hij had zijn eigen manier van akkoorden aanslaan en timing, wat hem uniek maakte.
Hij won meerdere Grammy Awards, waaronder een Lifetime Achievement Award. Zijn muziek is te horen in talloze films en commercials, waardoor nieuwe generaties blijven kennismaken met zijn zware, elektrische geluid.
Howlin’ Wolf: De stem van de aarde
Chester Burnett, beter bekend als Howlin’ Wolf, was een imposante verschijning. Met zijn 1,95 meter lengte en zware, rauwe stem was hij niet te missen.
Geboren in 1910 en overleden in 1976, was hij een van de grootste concurrenten van Muddy Waters in Chicago. Zijn optredens waren explosief; hij kroop over de grond, zweette en gromde alsof zijn leven er van af hing.
Howlin’ Wolf had een onmiskenbare klank, mede dankzij zijn samenwerking met gitaristen zoals Hubert Summers. Zijn grootste hits, zoals "Smokestack Lightnin’" en "Spoonful", geschreven door Willie Dixon, zijn standaardwerken geworden. Zijn stem was zo krachtig dat je hem kon horen zonder microfoon, zelfs in de achterste rij van de zaal.
Muddy Waters: De vader van de Chicago Blues
McKinley Morganfield, alias Muddy Waters, was de man die de Delta Blues meenam naar de grote stad en elektrisch maakte. Geboren in 1913 en overleden in 1983, verhuisde hij van Mississippi naar Chicago in de jaren veertig.
Daar veranderde hij de muziek voorgoed. Terwijl anderen akoestisch speelden, plugged Muddy zijn gitaar in en maakte hij het geluid harder en harder. Hij wordt niet voor niets de "Father of Chicago Blues" genoemd.
Zijn band, met legendes als Little Walter op harmonica en Willie Dixon op bas, speelde samen als geen ander.
Hits als "(I'm Your) Hoochie Coochie Man" en "Mannish Boy" zijn iconisch. Zijn invloed is terug te horen bij bijna elke rockband die daarna kwam, van The Rolling Stones (die hun naam haalden van zijn nummer "Rollin' Stone") tot Led Zeppelin.
B.B. King: De koning van de blues
Riley B. King, geboren in 1925 en overleden in 2015, was de onbetwiste "King of the Blues".
Iedereen kent zijn bijnaam voor zijn gitaar: Lucille. B.B. King speelde niet snel; hij speelde slim. Zijn stijl was gebaseerd op "less is more". In plaats van honderden noten per seconde te spelen, koos hij voor de juiste noot op het juiste moment, vaak met veel vibrato en "bends" (de noot een beetje optrekken).
Hij was een ambassadeur voor de blues en speelde over de hele wereld. Zijn album "Live at the Apollo" uit 1964 is een klassieker. B.B.
King beïnvloedde elke gitarist die na hem kwam, van Eric Clapton tot Stevie Ray Vaughan.
Zijn warme stem en zijn lieve, zorgvuldige gitaarspel maken hem tot een van de meest geliefde muzikanten ooit.
Buddy Guy: De levende legende
Als je vandaag nog naar een bluesconcert wilt gaan, moet je Buddy Guy zien. Geboren in 1936, is hij de laatste van de oude garde die nog volop op tour is.
Hij is de brug tussen de invloedrijke Chicago blues en de moderne rock.
Zijn optredens zijn legendarisch; hij speelt soms wel 30 minuten achter elkaar zonder een noot te missen, en dan staat hij ook nog tussen het publiek te spelen. Buddy Guy’s invloed is gigantisch. Jimi Hendrix, Eric Clapton en Stevie Ray Vaughan hebben allemaal gezegd dat ze hem hebben nageaapt.
Zijn specifieke stijl van "staccato" akkoorden en wilde solo’s is nog steeds te horen in zijn club in Chicago, "Legends", die hij zelf runt. Als je blues wilt voelen, luister je naar Buddy Guy.
Jimi Hendrix: De revolutionairen
Hoewel Jimi Hendrix vooral bekend staat als rocklegende, was zijn basis pure blues. Geboren in 1942 en overleden in 1970 (slechts 27 jaar oud), veranderde hij de gitaar voorgoed. Hij nam de elektrische gitaar naar een plek waar nog nooit iemand was geweest.
Zijn optreden op Woodstock in 1969, waarbij hij "The Star-Spangled Banner" speelde, is een historisch moment.
Hendrix speelde met een ongelooflijke techniek en emotie. Hoewel hij maar vier jaar actief was, is zijn erfenis onmeetbaar.
Hij liet zien dat een gitaar kon huilen, schreeuwen en zingen. Zijn muziek is een mix van blues, rock, soul en jazz, maar de basis blijft stevig in de blues geworteld.
Eric Clapton: De multi-talent
Eric Clapton, geboren in 1945, is een van de beroemdste gitaristen ter wereld. Hij is de enige artiest die drie keer is opgenomen in de Rock and Roll Hall of Fame: als solo-artiest, en als lid van The Yardbirds en Cream. Clapton begon als een pure blues-fan en speelde aanvankelijk in de voetsporen van zijn idolen zoals Robert Johnson en B.B. King.
Hij kreeg de bijnaam "Slowhand", omdat hij zijn snaar langzaam wisselde terwijl hij het publiek aankeek.
Clapton heeft een lange carrière gehad, van de psychedelische rock van de jaren zestig tot de akoestische blues van de jaren negentig. Zijn album "Unplugged" bracht de blues terug in de mainstream en liet een nieuwe generatie kennismaken met de akoestische klanken.
Stevie Ray Vaughan: De blues revivalist
In de jaren tachtig was de blues een beetje vergeten, totdat Stevie Ray Vaughan verscheen. Geboren in 1954 en overleden in 1990 bij een helikoptercrash, bracht hij de energie terug in het genre. Met zijn band Double Trouble speelde hij een mix van blues, rock en jazz, maar dan met een ongelooflijke snelheid en passie.
Zijn debuutalbum "Texas Flood" uit 1983 liet meteen horen dat de blues nog springlevend was.
Zijn kenmerkende Fender Stratocaster, met een schilderijtje op de achterkant, is net zo iconisch als zijn speelstijl. Stevie Ray Vaughan bracht de aandacht weer terug op de oude bluesmeesters en speelde zelfs samen met zijn idool Albert King. Zijn invloed op moderne gitaarspel is enorm.
Bessie Smith: De keizerin van de blues
Hoewel dit artikel gaat over gitaristen, mag de grootste blueszangeres aller tijden niet ontbreken.
Bessie Smith, geboren in 1894 en overleden in 1937, was de "Empress of the Blues". In de jaren twintig was zij de beroemdste zwarte vrouw in Amerika.
Haar krachtige stem vulde elke zaal, zonder versterking. Ze zong over het leven, liefde, armoede en hoop. Haar versie van "St. Louis Blues" is iconisch.
Hoewel ze niet zelf gitaar speelde, begeleidde ze zichzelf vaak op de piano of werd ze begeleid door de beste muzikanten van die tijd, waaronder soms jonge gitaristen die later beroemd zouden worden.
Haar invloed op zowel blues als jazz is onmisbaar.
Albert Collins: De Ice Man
Albert Collins, geboren in 1932 en overleden in 1993, was een aparte verschijning.
Hij werd de "Ice Man" genoemd, niet alleen omdat hij koud aanvoelde, maar ook vanwege zijn koele, ingetogen houding op het podium. Hij was een meester in het spelen met een capo (een klem op de hals van de gitaar) en gebruikte vaak ongewone stemmingen.
Collins speelde een scherp, ijzig geluid dat je meteen herkende. Zijn beroemde nummer "Frosty" is hier een goed voorbeeld van. Hij had een zeer eigen stijl en liet zich niet snel in een hokje stoppen. Zijn optredens waren legendarisch, mede door zijn charisma en zijn onverwachte gitaarloopjes.
Albert King: De Velvet Bulldozer
Albert King, geboren in 1923 en overleden in 1992, was een van de "Drie Koningen" van de bluesgitaar. Wil je de verschillende stijlen van deze iconen vergelijken? Hij was een grote man, bijna twee meter lang, en kreeg daarom de bijnaam "The Velvet Bulldozer" vanwege zijn zware, maar toch vloeiende geluid.
Zijn bekendste nummer is "Born Under a Bad Sign". Albert King speelde linkshandig op een rechtshandige gitaar, wat hem een unieke klank gaf.
Hij speelde veel lager gestemde noten en gebruikte veel "bends". Zijn stijl was bluesy, maar had ook veel invloed op rockmuzikanten als Jimi Hendrix en Stevie Ray Vaughan.
Hij was een stilist die wist hoe je emotie uit een enkele noot kon halen. Dit overzicht laat zien hoe divers de blues is. Van de akoestische verhalen van Robert Johnson tot de elektrische kracht van Stevie Ray Vaughan. Deze gitaristen hebben niet alleen muziek gemaakt; ze hebben geschiedenis geschreven.
Veelgestelde vragen
Wie is de meest invloedrijke bluesgitarist?
Robert Johnson is zonder twijfel een van de meest invloedrijke bluesgitaristen ooit. Zijn mysterieuze leven en legendarische gitaarvaardigheden, inclusief zijn unieke fingerstyle techniek, hebben een enorme impact gehad op de ontwikkeling van de blues en de rockmuziek. Zijn nummers blijven tot op de dag van vandaag geliefd.
Wat maakt John Lee Hooker uniek als bluesgitarist?
John Lee Hooker onderscheidt zich door zijn kenmerkende, hypnotiserende groove en zijn "talking blues" stijl. Hij brak vaak zijn zang door te praten en grappen te maken, en had een geheel eigen manier van akkoorden aanslaan en timing. Zijn muziek is een unieke en krachtige expressie van de blues.
Waarom staat Howlin’ Wolf bekend als een van de grootste bluesartiesten?
Howlin’ Wolf, met zijn imposante verschijning en krachtige stem, was een dominante figuur in de Chicago blues scene. Zijn intense optredens, waarin hij over de grond kroop en zweet, en zijn onmiskenbare klank, hebben hem een legendarische status opgeleverd. Zijn samenwerking met gitaristen zoals Hubert Summers heeft zijn muziek verder versterkt.
Welke factoren hebben bijgedragen aan de populariteit van Robert Johnson?
Robert Johnson’s korte, mythische leven en zijn uitzonderlijke gitaarvaardigheden hebben bijgedragen aan zijn enorme populariteit. Zijn opnames, hoewel beperkt, zijn van uitzonderlijke kwaliteit en hebben een enorme invloed gehad op generaties muzikanten. Zijn legende is verder versterkt door verhalen over een deal met de duivel.
Welke andere belangrijke bluesgitaristen zijn er naast de genoemde?
Naast Robert Johnson, John Lee Hooker en Howlin’ Wolf zijn er vele andere belangrijke bluesgitaristen, zoals Muddy Waters, Willie Dixon, B.B. King en Albert King. Deze artiesten hebben elk op hun eigen manier bijgedragen aan de diversiteit en rijkdom van de blues.