De blues. Het is muziek die rechtstreeks uit het hart komt, vol emotie en rauwe energie.
▶Inhoudsopgave
Misschien denk je dat het supermoeilijk is om te leren, maar dat valt reuze mee.
Iedereen kan beginnen met blues gitaar spelen, zolang je maar weet waar je moet starten. In dit artikel helpen we je op weg met de eerste stappen. We gaan het hebben over de juiste gitaar, de basis technieken, de belangrijkste akkoorden en hoe je die eerste vette blues klanken maakt. Pak je gitaar erbij, laten we beginnen!
De Juiste Gitaar Kiezen
De eerste stap is simpel: je hebt een gitaar nodig. Voor beginners wordt vaak een akoestische gitaar aangeraden. Waarom?
Omdat je hem overal kunt pakken en je geen versterker nodig hebt.
Je kunt direct beginnen. Toch is er een verschil. Je hebt gitaren met nylon snaren (soms klassiek genoemd) en gitaren met stalen snaren.
Nylon snaren zijn zachter voor je vingers, wat fijn is als je net begint. Maar voor de echte blues sound heb je vaak een gitaar met stalen snaren nodig.
Die geven die heldere, rijke klank die je hoort bij artiesten als B.B. King of Stevie Ray Vaughan. Je hoeft niet meteen honderden euro’s uit te geven. Een goede beginner gitaar met stalen snaren vind je vaak tussen de €150 en €400.
Bekende merken zoals Yamaha, Fender (de Squier serie is ideaal voor beginners) en Epiphone bieden uitstekende instapmodellen.
Let erop dat de gitaar comfortabel aanvoelt als je hem vasthoudt. De hals moet niet te dik zijn, en de snaren moeten niet te ver van de toets af staan.
Basis Gitaar Technieken
Voordat je akkoorden leert, moet je weten hoe je de gitaar vasthoudt en bespeelt. Dit zijn de fundamenten.
1. De Houding
Zit of sta rechtop. Leg de gitaar op je rechterbeen (als je rechtshandig bent) en rust de hals op je linkerhand.
2. Vingertechniek
De hals moet omhoog wijzen, niet naar beneden. Dit geeft je meer controle over je vingers. Ontspan je schouders; spanning is de vijand van een goede sound.
3. Strumming (Aanslaan)
Gebruik de top (het puntje) van je vingers om de snaren aan te drukken. Druk dicht bij de metalen staafjes (frets) in, maar niet er bovenop. Als je te ver van de fret af drukt, klinkt het geluid vaak dof of brommerig. Probeer je vingers zo rechtop mogelijk te houden, zodat je maar één snaar raakt per keer wanneer dat nodig is.
Je rechterhand is verantwoordelijk voor het ritme. Gebruik je duim voor de neerwaartse slagen (downstrokes) en je wijsvinger voor de opwaartse slagen (upstrokes).
4. Palm Muting
Een blues ritme is vaak gebaseerd op een “shuffle” gevoel, maar begin simpel: sla alle snaren aan in een gelijkmatige beweging. Dit is een essentiële techniek voor de blues.
Je legt je rechterhandpalm lichtjes op de snaren vlakbij de brug (waar de snaren de gitaar verlaten). Dit dempt het geluid een beetje, waardoor je een kortere, ritmische “chuck” klank krijgt. Het geeft je blues sound meteen meer pit.
De Belangrijkste Akkoorden
In de blues draait veel om de zogenaamde “dominant 7” akkoorden, maar we beginnen met de basis majeur akkoorden. Deze akkoorden vormen de bouwstenen voor bijna elk bluesnummer. Let op: bij deze akkoordbeschrijvingen staan de snaren van links naar rechts: dikke E snaar (links) naar dunne E snaar (rechts).
De cijfers geven aan welke vinger je gebruikt (1 = wijsvinger, 2 = middelvinger, 3 = ringvinger, 4 = pink).
1. Het E Majeur Akkoord
Een “0” betekent dat je de snaar open aanslaat (zonder te drukken). Een “x” betekent dat je die snaar niet meeslaat.
Dit is een van de makkelijkste en meest gebruikte akkoorden. Het klinkt vol en stevig. E snaar (dik): 0 (open)
A snaar: 0 (open) D snaar: 2 (middelvinger)
G snaar: 0 (open) B snaar: x (niet spelen) E snaar (dun): x (niet spelen) Dit akkoord werkt perfect samen met het E akkoord.
E snaar (dik): 0 (open) A snaar: 0 (open)
D snaar: 2 (middelvinger) G snaar: 2 (ringvinger)
B snaar: 2 (wijsvinger) E snaar (dun): x (niet spelen) Een helder akkoord dat vaak voorkomt in de blues.
2. Het A Majeur Akkoord
E snaar (dik): x (niet spelen) A snaar: x (niet spelen) D snaar: 0 (open)
G snaar: 2 (wijsvinger) B snaar: 3 (ringvinger)
E snaar (dun): 2 (middelvinger) Hier begint de echte blues smaak.
De “7” geeft een spanning die typisch is voor blues. Dit is een heel makkelijk akkoord om te spelen. E snaar (dik): 0 (open)
A snaar: 0 (open) D snaar: 1 (wijsvinger)
G snaar: 0 (open) B snaar: 0 (open) E snaar (dun): x (niet spelen) Net als de E7, maar dan in de A-sfeer.
Dit akkoord voelt vaak wat losser en losser aan. E snaar (dik): 0 (open)
3. Het D Majeur Akkoord
A snaar: 0 (open) D snaar: 2 (middelvinger)
G snaar: 1 (wijsvinger) B snaar: 2 (ringvinger) E snaar (dun): x (niet spelen)
4. Het E7 Akkoord
5. Het A7 Akkoord
Blues Progressies en Ritmes
Bluesmuziek is gebouwd op patronen die “progressies” heten. De meest bekende is de I-IV-V progressie, die je vaak terugziet in diverse fingerpicking blues gitaar stijlen.
Klinkt ingewikkeld, maar het is simpel. Stel dat je in de toonsoort E speelt (wat heel gebruikelijk is voor beginners omdat je de open E en A snaren kunt gebruiken).
Dan is de I-IV-V progressie: E (I) - A (IV) - B (V). Omdat de B vaak lastig is voor beginners, gebruiken we vaak een B7 of een E7 als vervanging om het makkelijker te maken. Een typisch blues ritme heet de “shuffle”.
Het is niet een straight ritme, maar een soort van wiegende beweging. Je telt het als: 1-en-2-en-3-en-4-en. De “en” is korter en de tellen (1, 2, 3, 4) zijn iets langer. Probeer dit te oefenen door simpelweg het E akkoord aan te slaan met deze groove. Luister naar nummers van artiesten zoals John Lee Hooker of Muddy Waters om dit gevoel te pakken.
Eerste Blues Licks en Improvisatie
Als je de akkoorden en het ritme een beetje onder de knie hebt, is het tijd voor de leukste stap: licks spelen. Een lick is een korte melodische zinnetje dat je tussen de akkoorden door speelt.
De basis van bijna alle blues improvisatie is de pentatonische schaal. Dit is een groep van 5 noten die altijd goed klinken over de blues akkoorden, zeker als je het shuffle ritme op gitaar beheerst. Voor beginners is de E-pentatonische schaal de eerste keuze.
Probeer eens een simpel lick in de E-moll pentatonische schaal. Dit zijn de noten die je kunt gebruiken op de hals van je gitaar:
- Open E snaar
- G snaar op fret 2
- A snaar op fret 2
- B snaar op fret 2
- Open B snaar
- Open E snaar (dun)
Speel deze noten los van elkaar of in een kleine opeenvolging. Je zult merken dat het meteen klinkt als echte blues. Improvisatie gaat erom dat je luistert naar jezelf en experimenteert.
Er is geen verkeerde noot, alleen maar noten die je meer of minder spanning geven. Probeer te "antwoorden" op je eigen ritme.
Oefening Maakt de Meester
Blues gitaar spelen leer je niet in één dag, maar als je slow blues leert spelen, word je elke dag een beetje beter.
Probeer elke dag 15 tot 30 minuten te oefenen. Het is beter om elke dag kort te oefenen dan één keer per week heel lang. Focus in het begin op een goede timing.
Gebruik een metronoom of speel mee met een blues backing track op YouTube. Er zijn genoeg gratis tracks te vinden waar je overheen kunt spelen.
Onthoud: blues is emotie. Het gaat niet om perfectie, maar om gevoel.
Wees geduldig, blijf spelen en geniet van elke noot die je maakt. Je bent nu onderdeel van een prachtige muzikale traditie.
Veelgestelde vragen
Hoe kies ik de juiste gitaar voor beginners?
Voor beginners is een akoestische gitaar vaak de beste keuze, omdat je hem overal kunt spelen zonder versterker. Zoek naar een gitaar met stalen snaren voor een heldere bluesklank, zoals die van B.B. King of Stevie Ray Vaughan. Een gitaar tussen de €150 en €400 van merken als Yamaha, Fender (Squier) of Epiphone is een goede investering.
Welke technieken zijn essentieel om te leren spelen?
Begin met de juiste houding: zit of sta rechtop en plaats de gitaar op je rechterbeen. Ontspan je schouders en oefen je vingers om de snaren op te halen. Leer palm muting om een typisch bluesritme te creëren door je rechterhandpalm lichtjes op de snaren te leggen.
Welke akkoorden zijn het meest geschikt voor een beginner?
Om te beginnen kun je de akkoorden C7, F7 en G7 leren, die vaak gebruikt worden in de blues. Deze akkoorden zijn relatief eenvoudig te bespelen en vormen een goede basis voor het leren van meer complexe akkoorden. Ze zijn een goede manier om de basis van de blues te leren.
Wat is de ‘shuffle’ ritme in de blues?
De ‘shuffle’ ritme in de blues is een ritmisch gevoel dat vaak wordt bereikt door een gelijkmatige stroom van neerwaartse en opwaartse slagen. Begin met het aanraken van alle snaren in een gelijkmatige beweging, en oefen dit tot het ritme intuïtief aanvoelt. Dit is een fundamentele techniek voor het creëren van de kenmerkende bluesklank.
Welke akkoorden zijn de meest gebruikte in de blues?
De A7, E7 en B7 akkoorden worden vaak beschouwd als de ‘heilige drie-eenheid’ van de blues. Ze zijn essentieel voor het creëren van de typische bluesklank en het spelen van klassieke bluesnummers. Door deze akkoorden te beheersen, kun je direct beginnen met het spelen van authentieke blues.